Zoals vermeld of zoals vermeldt: in de combinatie "zoals vermeld" schrijf je altijd "vermeld" met een d. "Vermeld" is hier het voltooid deelwoord van het werkwoord vermelden, in een verkorte bijzin waar eigenlijk "zoals (eerder) is vermeld" of "zoals hierboven vermeld staat" bedoeld wordt. "Vermeldt" met dt is de persoonsvorm in de tegenwoordige tijd bij hij, zij, het, u of je: "de website vermeldt de openingstijden". Na "zoals" zonder onderwerp is die vorm fout. Dus: "zoals vermeld in de brief", "zoals eerder vermeld", "zoals hierboven vermeld" en "zoals vermeld in de voorwaarden", allemaal met een d. Alleen als er een onderwerp volgt dat iets vermeldt, gebruik je dt: "zoals de brief vermeldt".
Waarom is het "zoals vermeld" met een d?
"Zoals vermeld" is een ingekorte bijzin. Voluit staat er iets als "zoals eerder is vermeld" of "zoals in de brief vermeld is". Het hulpwerkwoord "is" laat je weg, maar het voltooid deelwoord blijft staan. En het voltooid deelwoord van vermelden eindigt op een d, want de stam "vermeld" eindigt op een d en die zit niet in 't kofschip. Je schrijft dus "vermeld", net als "gemeld", "bedoeld" en "verteld".
Een handige controle is het woord vervangen door een voltooid deelwoord waarvan je de spelling hoort: "zoals gezegd", "zoals beloofd", "zoals afgesproken". Dat klinkt natuurlijk, en daarmee weet je dat "vermeld" in dezelfde rol staat. Vervang je het door "zoals zegt" of "zoals belooft", dan klopt de zin niet meer. Zo hoor je meteen dat de persoonsvorm hier niet past. Meer uitleg over dit soort verkorte bijzinnen vind je bij de Taalunie.
Wanneer schrijf je "vermeldt" met dt?
"Vermeldt" is de vorm voor de tweede en derde persoon enkelvoud in de tegenwoordige tijd. De stam is "vermeld" en daar komt een t achter, net als bij "hij wordt" of "zij vindt". Voorbeelden waarin dt klopt:
- De factuur vermeldt het totaalbedrag.
- Hij vermeldt zijn kenmerk in de onderwerpregel.
- Vermeldt u ook uw klantnummer?
- Zoals het reglement vermeldt, is roken niet toegestaan.
Let op het laatste voorbeeld: daar staat "zoals" wél met dt, maar alleen omdat er een onderwerp (het reglement) volgt dat de persoonsvorm draagt. Het verschil zit dus niet in het woordje "zoals", maar in de vraag of er een onderwerp is dat iets vermeldt. Staat "jij" achter de persoonsvorm, dan vervalt de t: "vermeld jij dat even?"
Ook in de verleden tijd en in samengestelde tijden blijft de logica hetzelfde. "De brief vermeldde het bedrag" (verleden tijd, persoonsvorm), "het bedrag is vermeld" (voltooid deelwoord met hulpwerkwoord), "het bedrag wordt vermeld" (lijdende vorm) en "zoals vermeld" (verkorte bijzin). In geen van deze gevallen past "vermeldt"; die vorm is gereserveerd voor de tegenwoordige tijd met een onderwerp in de tweede of derde persoon enkelvoud. Wie dat onderscheid één keer goed in zijn hoofd heeft, hoeft er daarna eigenlijk nooit meer over na te denken.
Welke varianten kom je in de praktijk tegen?
In zakelijke correspondentie en op websites zie je deze combinaties het vaakst, allemaal met een d:
- zoals vermeld in onze e-mail van gisteren
- zoals eerder vermeld
- zoals hierboven of hieronder vermeld
- zoals vermeld op de website
- zoals vermeld in de algemene voorwaarden
- zoals reeds vermeld
Je kunt in al deze gevallen het woordje "is" of "staat" tussenvoegen: "zoals hierboven is vermeld", "zoals op de website vermeld staat". Werkt dat, dan is het voltooid deelwoord met d de enige juiste keuze. Dezelfde regel geldt voor vergelijkbare uitdrukkingen als "zoals aangegeven", "zoals besproken", "zoals beschreven" en "zoals overeengekomen". Wie de officiële spelling wil nazoeken, vindt alle vervoegingen in het Groene Boekje.
Hoe zit het met "vermeld" als bijvoeglijk naamwoord?
Het voltooid deelwoord kan ook als bijvoeglijk naamwoord voor een zelfstandig naamwoord staan. Dan schrijf je "het vermelde bedrag", "de vermelde prijzen", "bovenvermelde gegevens" of "ondervermelde voorwaarden". Ook hier blijft de d staan, en in de verbogen vorm komt er een e achter: vermelde. De vormen "bovenvermeld" en "ondervermeld" schrijf je aan elkaar.
In ambtelijke en juridische taal zie je deze vormen veel: "de hierboven vermelde partijen", "het in artikel 3 vermelde tarief". Het zijn wat formele constructies; in gewone mails is "zoals hierboven staat" vaak leesbaarder. Maar fout zijn ze niet, zolang de d er staat. Tips over helder schrijven zonder dit soort ambtelijke constructies vind je bij Onze Taal.
Welke ezelsbruggetjes helpen bij vermeld of vermeldt?
De eenvoudigste methode: zoek het onderwerp. Staat er een hij, zij, het, u, je of een zelfstandig naamwoord dat de handeling uitvoert, en gaat het om de tegenwoordige tijd? Dan is het "vermeldt" met dt. Ontbreekt dat onderwerp, zoals in "zoals vermeld", of staat er een hulpwerkwoord zoals is, wordt, heeft of staat? Dan is het "vermeld" met d.
Een tweede ezelsbruggetje is vervangen door "lopen". "De brief loopt" klinkt als tegenwoordige tijd, dus daar zou "vermeldt" staan. "Zoals gelopen" is een voltooid deelwoord, dus daar hoort "vermeld". En als derde check: de verleden tijd van vermelden is "vermeldde", met twee d's. De laatste letter van de verleden tijd is ook de laatste letter van het voltooid deelwoord, dus "vermeld" met een d.
Omdat je het verschil tussen d, t en dt aan het eind van een woord nooit hoort, blijft dit een van de meest gemaakte spelfouten in het Nederlands. Wil je er zeker van zijn dat je mails en teksten kloppen, dan loont het om deze regels een keer goed te oefenen. Sites als Beter Spellen bieden daar korte dagelijkse oefeningen voor. Onthoud in elk geval: "zoals vermeld" is altijd met een d.
